Termux چیست؟ راهنمای دوستانه برای مبتدیان

اگر تا به حال آرزو کرده‌اید که بتوانید دستورات لینوکس را مستقیماً از گوشی اندروید خود اجرا کنید، Termux همان چیزی است که آن آرزو را به واقعیت تبدیل می‌کند. بیایید با هم یاد بگیریم.

Termux دقیقاً چیست؟

Termux یک نرم‌افزار شبیه‌ساز ترمینال و محیط لینوکس برای اندروید است. این برنامه به شما اجازه می‌دهد یک محیط خط فرمان کامل لینوکس را روی گوشی هوشمند خود اجرا کنید، بدون اینکه نیاز به روت کردن دستگاه داشته باشید.

با Termux، گوشی اندروید شما به یک مینی ماشین لینوکس تبدیل می‌شود. می‌توانید با استفاده از مدیریت بسته، پکیج‌ها را نصب کنید، اسکریپت‌های شل بنویسید و اجرا کنید، از Git استفاده کنید، به سرورهای SSH متصل شوید، کدهای زبان‌هایی مانند پایتون، سی‌پلاس‌پلاس و نود.جی‌اس را کامپایل کنید — همه اینها از روی گوشی شما.

می‌توانید Termux را به صورت رایگان از گوگل پلی دانلود کنید، اما نسخه اصلی در گوگل پلی قدیمی است. برای دریافت جدیدترین و پایدارترین نسخه‌ها، فروشگاه F-Droid منبع رسمی و توصیه شده است.

از Termux برای چه کارهایی می‌توان استفاده کرد؟

اجرای دستورات لینوکس
استفاده از Git و مدیریت کد
نوشتن و تست اسکریپت‌های شل
اجرای سرورهای محلی (مانند PHP، پایتون یا نود.جی‌اس)
اتصال به SSH و سرورهای راه دور
یادگیری برنامه‌نویسی و لینوکس در حال حرکت
اجرای ابزارهای سبک تست نفوذ (مانند Nmap یا Hydra)
خودکارسازی کارها روی گوشی

به طور خلاصه، Termux قدرت یک ترمینال را در جیب شما قرار می‌دهد.

آیا Termux همان لینوکس است؟

دقیقاً نه، اما بسیار نزدیک است.

چیزهای مشترک:

تجربه خط فرمان تقریباً یکسان است.
از یک سیستم فایل مبتنی بر لینوکس در داخل برنامه استفاده می‌کند.
می‌توانید از Bash، Zsh و حتی Fish shell استفاده کنید.
بسیاری از دستورات، ابزارها و پکیج‌ها مانند اوبونتو یا دبیان رفتار می‌کنند.

چیزهای متفاوت:

Termux به شما دسترسی کامل به سیستم اندروید نمی‌دهد (بدون sudo، بدون روت).
روی اندروید اجرا می‌شود، نه روی هسته واقعی لینوکس (اگرچه اندروید مبتنی بر لینوکس است).
همه پکیج‌ها در دسترس نیستند و برخی به دلیل معماری متفاوت رفتار می‌کنند.
برخی مسیرهای لینوکس (مانند /etc/) شبیه‌سازی شده یا وجود ندارند.

بنابراین، در حالی که حس لینوکس را دارد، یک کپی دقیق نیست. یک محیط لینوکس در فضای کاربری داخل اندروید است.

نصب پکیج‌ها در Termux

یک تفاوت مهم: Termux از apt یا yum استفاده نمی‌کند. در عوض، مدیریت بسته مخصوص به خود به نام pkg دارد.

نصب یک پکیج به روش Termux:

pkg update
pkg upgrade
pkg install git
pkg install python

بله، به جای apt از pkg استفاده کنید. همچنان می‌توانید از apt استفاده کنید، اما pkg در واقع یک پوسته در اطراف آن است — ایمن‌تر و متناسب‌تر با Termux.

تفاوت‌های رایج بین لینوکس و Termux

وظیفه	لینوکس (دبیان/اوبونتو)	Termux
به‌روزرسانی پکیج‌ها	sudo apt update	pkg update
نصب پکیج	sudo apt install curl	pkg install curl
نسخه پایتون	معمولاً پایتون ۳.x	پایتون ۳.x (نصب با pkg)
دستور sudo	موجود	موجود نیست
دسترسی روت	معمولاً بله (اختیاری)	دسترسی روت وجود ندارد
مسیر فایل	/home/user/	/data/data/com.termux/files/home/
ویرایشگر متن (مثل nano)	به طور پیش‌فرض نصب است	باید نصب کرد (pkg install nano)

چند دستور جالب Termux برای امتحان کردن

# به‌روزرسانی لیست پکیج‌ها
pkg update

# نصب git
pkg install git

# نصب پایتون
pkg install python

# کلون کردن یک مخزن گیت‌هاب
git clone https://github.com/your/repo.git

# اجرای یک سرور HTTP ساده پایتون
python -m http.server 8080

# اتصال SSH به یک سرور راه دور
pkg install openssh
ssh user@yourserver.com

حتی می‌توانید Zsh به همراه Oh My Zsh، یا Vim، Node.js، Ruby، Nmap، PHP و موارد بسیار دیگر را نصب کنید.

چند کاربرد پیشرفته‌تر

وقتی راحت شدید، می‌توانید:

اسکریپت‌های شبه cron را با استفاده از termux-job-scheduler بنویسید
پشتیبان‌گیری یا کامیت‌های گیت را خودکار کنید
از termux-notification برای ارسال نوتیفیکیشن گوشی از اسکریپت‌های خود استفاده کنید
با Termux:API ادغام شوید تا به ویژگی‌های اندروید (دوربین، GPS و غیره) دسترسی داشته باشید

مثال: ارسال نوتیفیکیشن از ترمینال

termux-notification --title "هشدار" --content "این یک اعلان سفارشی از Termux است"

سخن پایانی

Termux یک ابزار فوق‌العاده قدرتمند است اگر به لینوکس، برنامه‌نویسی یا اخلاق هکری علاقه دارید — و بهترین بخش این است: حتی به کامپیوتر هم نیاز ندارید تا یادگیری را شروع کنید. فقط گوشی خود را باز کنید و شروع کنید.

آیا یک توزیع کامل لینوکس است؟ دقیقاً نه. آیا می‌تواند چیزهای زیادی درباره لینوکس و ابزارهای خط فرمان به شما یاد دهد؟ کاملاً بله.

ترموکس